Hans van Asch (Dordrecht, 1964) bouwt zijn beelden tot in detail op, maar zijn hoofdrolspelers laten zich niet regisseren. Zodra een vogel het decor binnenvliegt, neemt de natuur het over. Dit spanningsveld tussen regie en toeval staat centraal in twee Rotterdamse tentoonstellingen: ‘Vogels tussen decor en werkelijkheid’, vanaf 4 oktober in Het Natuurhistorisch, en ‘Empty Stages’, vanaf 11 december bij Gallery Untitled. Ruim drie weken lang zijn beide tentoonstellingen tegelijkertijd te zien.
De twee tentoonstellingen laten verschillende kanten van Van Asch werk zien. In Het Natuurhistorisch zijn het levende vogels die een door de fotograaf bedachte wereld binnenstappen en vervolgens hun eigen gang gaan. In Gallery Untitled nemen vogels de plaats in van heiligen, engelen en andere figuren. Wie beide tentoonstellingen bezoekt, ziet hoe de fotograaf speelt met thema’s als aanwezigheid en afwezigheid, regie en toeval, controle en vrijheid.
De vogel bepaalt
Voor ‘Vogels tussen decor en werkelijkheid’ bouwt Van Asch in zijn eigen achtertuin kleine decors. Hij kiest de voorwerpen, kleuren en compositie, zet zijn camera klaar en lokt vogels naar de set. Daarna is het wachten. Want is een vogel daadwerkelijk verschijnt, waar hij gaat zitten, welke kant hij op kijkt en hoelang hij blijft, laat zich niet regisseren.
De decors doen soms denken aan klassieke stillevens, maar in plaats van een stilstaand object verschijnt er een levend dier in beeld. Een alledaagse mus of koolmees wordt zo ineens iets om langer naar te kijken. Soms zet Van Asch de vogels letterlijk op een voetstuk of plaatst hij ze binnen een opvallende omlijsting. Daardoor krijgt de vogel bijna de status van een portret of icoon, maar trekt zich daar zelf niets van aan.
In ‘Ruotoekerende Mus’ zit een mus bijvoorbeeld keurig op de voor hem bestemde plek, maar met zijn rug naar de camera. Ook in andere foto’s voel je in zo’n klein moment de spanning: een vogel die aankomt, wegkijkt of alweer lijkt te willen vertrekken. Het zorgvuldig gebouwde decor vormt het toneel, maar wat daarbinnen gebeurt, bepaalt de vogel. De tentoonstelling toont een aantal werken en geeft een inkijk in zijn bijzondere manier van kijken en werken.
Geen digitale montage
Wat op de foto’s te zien is, heeft zo voor de camera gestaan. De vogels worden niet achteraf in de decors gemonteerd en verschillende beelden worden niet digitaal samengevoegd. Dat betekent soms lang wachten op een moment dat maar enkele seconden duurt. Van Asch creëert de setting, maar uiteindelijk beslist de vogel of de foto er komt.
Empty Stages
Vanaf 11 december presenteert Gallery Untitled Van Asch’s nieuwste serie ‘Empty Stages’. Hiervoor laat hij zich inspireren door de architectuur van de vroege renaissance. Nissen, bogen en architectonische omlijstingen boden daar ooit plaats voor heiligen, engelen en andere sacrale figuren. In Van Aschs beelden zijn deze oorspronkelijke hoofdrolspelers verdwenen en hebben vogels hun plaats ingenomen.
De twee tentoonstellingen vullen elkaar inhoudelijk aan en maken verschillende kanten van Van Aschs kunstenaarschap zichtbaar.
Over de fotograaf
Hans van Asch (Dordrecht, 1964) werkt als fotograaf en beeldend kunstenaar. Het construeren van beelden en de spanning tussen regie en het onverwachte vormen een rode draad in zijn werk. Voor zijn vogelfoto’s werkt hij dicht bij huis. In zijn achtertuin bouwt hij decors waarin gewone tuinvogels tijdelijk acteurs lijken te worden. Vanaf dat moment laat hij de controle los: de vogel bepaalt wat er gebeurt. Dat levert beelden op waarin ernst en humor naast elkaar bestaan en waarin bekende vogels opeens vreemd, statig of bijna menselijk kunnen overkomen. Zijn werk is onder meer gepubliceerd in Birdland – Vogels in de kunst en Aviary: The Bird in Contemporary Art (Thames & Hudson).
Tentoonstellingen
Vogels tussen decor en werkelijkheid – opstellingen van Hans van Asch
4 oktober 2026 tot en met 3 januari 2027
Het Natuurhistorisch Museum Rotterdam
Empty Stages – Hans van Asch
11 december 2026 tot en met 7 maart 2027
Gallery Untitled
Bron & foto: persbericht